Các loại cây cà phê được trồng tại Măng Đen

Các loại cây cà phê được trồng tại Măng Đen

Tại Măng Đen (Kon Plông), cà phê được trồng chủ yếu là Arabica (cà phê chè), phù hợp với khí hậu mát lạnh, độ cao khoảng 1.000–1.500 m. Khác với nhiều vùng Tây Nguyên thấp hơn vốn nổi tiếng với Robusta, Măng Đen đang hình thành một vùng Arabica đặc sản.

Mùa cà phê chín cây tại Măng Đen

Các giống cà phê chính tại Măng Đen

1. Catimor – giống chủ lực

Catimor hiện được xem là giống phổ biến nhất tại Măng Đen. Đây là nhóm giống Arabica lai giữa Caturra và Hibrido de Timor, được phát triển nhằm tăng khả năng kháng bệnh gỉ sắt và duy trì năng suất. Một số nguồn chuyên ngành địa phương ước tính Catimor chiếm khoảng 50% diện tích cà phê tại vùng Măng Đen.

Điểm đáng chú ý là Catimor tại Măng Đen không chỉ được trồng theo hướng sản lượng. Khi kết hợp độ cao, khí hậu mát, thu hái quả chín và sơ chế tốt, Catimor có thể tạo ra những lô cà phê có chất lượng cao, với vị chua thanh, ngọt hậu và hương trái cây.

Mùa hoa cà phê tại Măng Đen

2. THA1 – giống mới có tiềm năng cà phê đặc sản

THA1 là một dòng Arabica được WASI chọn tạo từ con lai TN1 giữa vật liệu KH3-1 có nguồn gốc Ethiopia và Catimor. Giống này đang được đưa vào thử nghiệm và phát triển tại Măng Đen nhằm nâng cao chất lượng vùng cà phê.

THA1 đáng chú ý bởi khả năng tạo ra hương cam, hoa và trái cây, phù hợp với định hướng specialty coffee. Một số mẫu THA1 tại Măng Đen được nguồn chuyên ngành ghi nhận mức 82–85 điểm SCA trong các lần thử nếm.

3. Yellow Bourbon

Yellow Bourbon xuất hiện với quy mô nhỏ hơn Catimor. Đây là dòng Arabica được biết đến nhờ tiềm năng tạo ra độ ngọt, hương hoa và trái cây tốt khi được trồng ở vùng có điều kiện thích hợp. Tại Măng Đen, Yellow Bourbon được xem là một trong những giống bổ sung cho sự đa dạng di truyền và chất lượng của vùng cà phê.

Cà phê trĩu quả tại Măng Đen

4. Typica

Một số nguồn thương mại cà phê chuyên ngành cũng ghi nhận Typica và Bourbon trong một số vườn Arabica tại Măng Đen, tuy nhiên đây không phải nhóm giống chiếm ưu thế.

Tóm lại

Có thể hình dung cơ cấu cà phê Măng Đen hiện nay theo hướng:

Arabica → Catimor là nền tảng → THA1 là hướng phát triển mới → Bourbon, Yellow Bourbon, Typica là các dòng đa dạng hóa.

Đặc biệt, Robusta không phải cây cà phê đặc trưng của Măng Đen; vùng này có lợi thế tự nhiên rõ rệt hơn đối với Arabica nhờ khí hậu mát và độ cao lớn. Tài liệu của Bộ Công Thương cũng ghi nhận Kon Tum đã triển khai chương trình phát triển cà phê Arabica xứ lạnh tại Kon Plông cùng một số huyện vùng cao khác.

Nếu xét riêng về giống phổ biến nhất, câu trả lời ngắn gọn là: Catimor. Nếu xét về giống mới có triển vọng tạo dấu ấn cà phê đặc sản, THA1 đang là cái tên đáng chú ý nhất tại Măng Đen.